Idzie rewolucja!

Czytania tego święta koncentrują się wokół zapowiedzi o przyjściu Mesjasza do świątyni. Co to w ogóle za temat? – można sobie pomyśleć. Wbrew pozorom bardzo istotny. To zapowiedź sądu.  To odpowiedź na nasze narzekania, że Bóg się nie interesuje dziejącą się niesprawiedliwością albo że wręcz złoczyńcom błogosławi...

• Pełny tekst czytań
• Komentarze biblijne do czytań

1. Kontekst pierwszego czytania Ml 3,1-4

Księga Malachiasza, z której pochodzi pierwsze czytanie święta Ofiarowania Pańskiego, to ostatnia księga Nowego Testamentu (ostatnia w układzie ksiąg, nie ostatnia jeśli chodzi o chronologię powstawania). Wedle badań biblistów powstała w czasach perskich. Czyli w czasie odbudowywania Izraela po okresie niewoli babilońskiej. Piętnuje błędy charakterystyczne dla wiary Izraela tamtego właśnie okresu. Jest bardzo ciekawie skonstruowana. To ciąg dysput, w których Bóg, przez proroka, wykazuje niesłuszność stawianych Mu zarzutów. Prorok zaczyna je przypomnieniem „wy mówicie”, a potem wyjaśnia, w czym tkwi błąd takiego czy innego rozumowania. Czytany tej niedzieli urywek to właśnie fragment jednej z takich dysput. Przytoczmy ją w całości, zaznaczając część czytaną w liturgii pogrubionym tekstem, gdyż zdecydowanie ułatwia to zrozumienie Malachiaszowej zapowiedzi.

Uprzykrzyliście się Panu swymi mowami, a pytacie się jeszcze: Czym się uprzykrzyliśmy? Tym, że mówicie: Każdy człowiek źle czyniący jest jednak miły oczom Pana, a w takich ludziach ma On upodobanie. Albo mówicie: Gdzież jest Bóg, sprawiedliwy sędzia?

Oto Ja wyślę anioła mego, aby przygotował drogę przede Mną, a potem nagle przybędzie do swej świątyni Pan, którego wy oczekujecie, i Anioł Przymierza, którego pragniecie. Oto nadejdzie, mówi Pan Zastępów.  Ale kto przetrwa dzień Jego nadejścia i kto się ostoi, gdy się ukaże? Albowiem On jest jak ogień złotnika i jak ług farbiarzy. Usiądzie więc, jakby miał przetapiać i oczyszczać srebro, i oczyści synów Lewiego, i przecedzi ich jak złoto i srebro, a wtedy będą składać Panu ofiary sprawiedliwe. Wtedy będzie miła Panu ofiara Judy i Jeruzalem jak za dawnych dni i lat starożytnych. Wtedy przybędę do was na sąd i wystąpię jako świadek szybki przeciw uprawiającym czary i cudzołożnikom, i krzywoprzysięzcom, i uciskającym najemników, wdowę i sierotę, i przeciw tym, co gnębią obcych, a Mnie się nie lękają - mówi Pan Zastępów.

Analizowana w kontekście zapowiedź pierwszego czytania tej niedzieli jest chyba znacznie bardziej jasna. Izrael narzeka, że Bóg nie jest sprawiedliwy. Ba, wręcz ma upodobanie w złoczyńcach. Skąd taki pomysł? Zapewne z obserwacji życia. Nam, chrześcijanom XXI wieku też czasem się wydaje, że różnym bezbożnikom i niegodziwcom znacznie lepiej powodzi się na ziemi, niż ludziom pobożnym i uczciwym. I coś w tym jest, tak nieraz bywa. Bóg przez Malachiasza przeciwstawia takiej opinii coś, o czym i ludzie tamtej epoki i my dziś zapominamy: zapowiedź rychłego sądu nad wszystkimi dopuszczającymi się bezprawia. Najpierw dosięgnie on kapłanów (synów Lewiego), potem reszty ludu. Odpowiedź jak najbardziej aktualna także w kontekście wątpliwości chrześcijan żyjących współczesnie. 

Znamienne, jakie grzechy wymienia Malachiasz. Czary, cudzołóstwo, krzywoprzysięstwo, wyzysk pracowników, a zwłaszcza wykorzystywanie  słabych (sieroty, wdowy i przybysze). Prorok mógłby to samo napisać dziś…