Słownik biblijny

Hasła na literę „S”

SYMBOLIKA LICZB


Izraelici przypisywali liczbom znaczenie symboliczne. Kiedy autorzy natchnieni wymieniają jakieś liczby, często nie mają na myśli ich dosłownego znaczenia. Liczba siedem, występująca w Mt 18,21, oznacza pełnię i doskonałość. Jest sumą liczb: 3 - uznawanej za Boską i symbolizującej w Piśmie Świętym niebo, oraz liczby 4 - symbolu stworzonego świata, czyli ziemi. Autorom natchnionym z liczbą tą kojarzyło się siedem ciał niebieskich (słońce, księżyc i pięć planet znanych starożytnym), siedem dni tygodnia, siedmiu archaniołów. Siedem dni trwały wielkie święta i siedem tygodni upływało między Paschą a Świętem Tygodni.

Co siódmy rok był rokiem szabatowym. W tym czasie odpoczywała nieuprawiana ziemia, a niewolnicy hebrajskiej narodowości, zwłaszcza ci, którzy musieli sprzedać się w niewolę za długi, odzyskiwali wolność. Liczba siedem często pojawia się w historii zbawienia: siedem dni trzeba było odczekać po wypuszczeniu przez Noego gołębia z arki (Rdz 8,10.12), było siedem krów chudych i siedem tłustych i tyle samo pustych i pełnych kłosów w widzeniu faraona (Rdz 41,1-32), siedem kosmyków włosów zapewniało siłę Samsonowi (Sdz 16,13), a wczasach mesjańskich słońce będzie wydawać siedem razy silniejsze światło (Iz 30,26). Także w Nowym Testamencie często występuje liczba siedem: siedmioma chlebami Jezus nakarmił zgłodniałą rzeszę podczas drugiego rozmnożenia chleba, po czym zebrano jeszcze siedem koszy ułomków (Mk 8,5-8), siedem próśb zawiera Modlitwa Pańska, Jezus wyrzuca z Magdaleny siedem demonów (Łk 8,2), apokaliptyczna bestia ma siedem głów (Ap 12,3). Najczęściej jednak w Nowym Testamencie liczba siedem wiąże się z tym, co Boskie: przed tronem Boga znajduje się siedem duchów pooznaczanych płonącymi pochodniami (Ap 1,4; 4,5), doskonałość Bożych postanowień symbolizuje księga zamknięta na siedem pieczęci, a ich wypełnienie zostało przekazane Barankowi o siedmiu rogach i siedmiu oczach (Ap 5,1.6).

Piotr, pytający Jezusa, czy ma siedem razy przebaczyć bliźniemu, który zawinił względem niego, sądził, że jego propozycja jest wspaniałomyślna, ponieważ żydowscy rabini często ograniczali możliwość uzyskania przebaczenia do trzech razy.

Słowa Jezusa o przebaczaniu aż siedemdziesiąt siedem razy (Mt 18,22) w typowy dla Żydów sposób wyrażają zachętę, aby nigdy nie chować w sercu urazy. Przebaczać siedemdziesiąt siedem razy znaczy po prostu zawsze, bo liczbę tę Żydzi kojarzyli z nieskończonością. W Piśmie Świętym siedemdziesiąt jest liczbą o znaczeniu ogólnym i zazwyczaj nie należy jej traktować dosłownie.
(za: Gość Niedzielny Nr 37/2002)